Komisja Europejska wszczyna postępowanie przeciwko państwom członkowskim – brak transpozycji przepisów o kontroli drogowego przewozu towarów niebezpiecznych (ADR)

Komisja Europejska wszczęła postępowanie w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego przeciwko grupie państw unijnych – w związku z brakiem pełnej i terminowej transpozycji unijnych przepisów dotyczących kontroli drogowego przewozu towarów niebezpiecznych (ADR).

W lipcowym pakiecie naruszeniowym Komisja Europejska wszczęła postępowanie (wysyłając formalne wezwania do usunięcia uchybienia) łącznie przeciwko 14 państwom członkowskim, które nie powiadomiły o pełnej transpozycji dyrektywy delegowanej (UE) 2025/1801 w wyznaczonym terminie:

• Belgia
• Bułgaria
• Czechy
• Grecja
• Cypr
• Łotwa
• Luksemburg
• Węgry
• Malta
• Holandia
• Austria
• Portugalia
• Rumunia
• Szwecja

Wszystkie te kraje przekroczyły termin 23 czerwca 2026 r. na dostosowanie prawa krajowego (nowe listy kontrolne inspekcji drogowych, trzy poziomy kategorii ryzyka i jednoznaczne przypisanie odpowiedzialności podmiotom w łańcuchu dostaw).

Przedmiot postępowania

Sprawa dotyczy wdrożenia dyrektywy delegowanej Komisji (UE) 2025/1801, która zaktualizowała załączniki do kodyfikującej dyrektywy (UE) 2022/1999 w sprawie jednolitych procedur kontroli drogowego transportu towarów niebezpiecznych:

• Termin transpozycji: Państwa członkowskie miały obowiązek przyjąć i opublikować krajowe przepisy wykonawcze do 23 czerwca 2026 r. oraz zacząć je stosować od 24 czerwca 2026 r.
• Główny zarzut KE: Czechy (wraz z 13 innymi krajami UE) nie notyfikowały Komisji pełnego wdrożenia zaktualizowanych regulacji w wyznaczonym terminie.

Kluczowe elementy zaktualizowanych przepisów

Dyrektywa wprowadziła zmiany mające na celu dostosowanie unijnych procedur do postępu technicznego i najnowszych wydań umowy międzynarodowej ADR:

1. Ujednolicona lista kontrolna: Nowy wzór formularza kontroli drogowej stosowany przez służby inspekcyjne.
2. Kategoryzacja ryzyka naruszeń: Precyzyjne zdefiniowanie trzech kategorii ryzyka (od najcięższej – Kategoria I, skutkującej natychmiastowym unieruchomieniem pojazdu w razie zagrożenia życia lub środowiska, po drobne uchybienia formalne).
3. Wskazanie podmiotów odpowiedzialnych: Narzędzia kontrolne jednoznacznie przypisujące odpowiedzialność za konkretne uchybienia (np. nadawca, załadowca, napełniający, przewoźnik, odbiorca czy operator cysterny).

Aktualny etap procedury (art. 258 TFUE)

• Komisja wystosowała do rządu w Pradze wezwanie do usunięcia uchybienia (letter of formal notice), otwierające formalną procedurę naruszeniową.
• Strona czeska otrzymała standardowy, dwumiesięczny termin na ustosunkowanie się do zarzutów oraz przedstawienie harmonogramu przyjęcia brakujących aktów prawnych.
• W przypadku braku satysfakcjonującej odpowiedzi Komisja może wydać uzasadnioną opinię (reasoned opinion), a w ostateczności skierować sprawę do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (TSUE), co wiąże się z ryzykiem kar finansowych.